Jongens in de jaren tachtig

De eerste roman van Victor Schiferli, die reeds drie dichtbundels publiceerde, is een mooi geschreven coming of age story van een jongen die opgroeit in de jaren tachtig. Hoofdpersoon is Felix van Swammerdam, wiens leven verandert als hij op school bevriend raakt met de stugge en zwijgzame David Bergman. David is de frontman van de band New Dark Age, een veelbelovende new wave band. Felix wordt de manager van de band en organiseert verschillende optredens. Toch komt New Dark Age nooit van de grond, met name doordat David Bergman lijdt aan waanbeelden en zichzelf verliest in drugs.

Tijdsbeeld
Dromen van Schalkwijk probeert een tijdsbeeld te schetsen van jongeren in de jaren tachtig. De setting, Schalkwijk, is een bedompte plek zonder veel mogelijkheden; de enige manier om te ontsnappen aan het dorp is door drugs en muziek. Felix en de leden van de band verbinden hun identiteit aan de muziek waarnaar zij luisteren, ook al houdt Felix van minder rauwe muziek dan de bandleden wier voorkeur uitgaat naar new wave, postpunk en dub reggae. De liefde voor muziek verbroedert Felix met de mensen om hem heen, met name met David: ‘Ik had in hem een vriend die met dezelfde intensiteit naar muziek luisterde.’
Schiferli is net als Felix geboren in 1967, en ook Schiferli tourde vroeger met een band. De talloze verwijzingen naar muziek beginnen al bij de cassettebandjes op de omslag. De band New Dark Age is een verwijzing naar de jaren tachtig band The Sound. Ook de geestelijke gesteldheid van hun frontman, Adrian Borland, leidde ertoe dat de band nooit echt succesvol werd. Andere muziekverwijzingen zijn de titels van de hoofdstukken, die verwijzen naar nummers uit de jaren tachtig (zoals ‘I Come From Nowhere’ van Frank Zappa). Halverwege wordt duidelijk dat het boek uit kant één en kant twee bestaat. Ook heeft Schiferli een playlist op Spotify gemaakt bij het boek.

Signalen uit omgeving
Felix kijkt naar de wereld vanuit zichzelf zonder dat hij iets doet met de signalen uit zijn omgeving. Op een gegeven moment heeft hij een kans om toenadering te zoeken tot Charlotte, het meisje waarop hij al tijden heimelijk verliefd is, maar hij heeft geen idee wat hij moet doen. Daarna komt Felix er achter dat Charlotte blijkt te gaan met David Bergman. Voor Felix is het onbegrijpelijk dat Charlotte valt op een onbereikbare en drugsverslaafde jongen als David.
Niet alleen op liefdesgebied ontbreekt het Felix aan daadkracht, maar ook in zijn thuisomgeving. Zijn moeder is hertrouwd met de strenggelovige Benno. Felix kan het niet goed vinden met zijn stiefvader die over het samengestelde gezin regeert als een dictator, maar des te beter met zijn biologische vader die fotograaf is en meer weet te genieten van het leven. Toch doet Felix geen enkele moeite om zich af te zetten tegen Benno en onderwerpt zich juist aan zijn stiefvader. In de roman breekt iedereen uit, behalve Felix.

Onbegrepen zijn
Schiferli toont zichzelf een taalvirtuoos met deze roman. Hij is een meester in het spelen met taal en het vormen van beeldschone zinnen. Wat echter minder geslaagd is, is het overbrengen van het gevoel dat veel pubers hebben, dat zij onbegrepen zijn en vastzitten. De roman raakt wel aan de basisgevoelens van de puberteit, maar helaas lukt het Schiferli niet om die te verbreden en uit te diepen, waardoor deze universele gevoelens niet overkomen. Het verhaal blijft op deze manier een boek voor mannen die jongens waren in de jaren tachtig, terwijl het door de puberale problemen van Felix bij iedereen betrokkenheid had kunnen oproepen.

Victor Schiferli, Dromen van Schalkwijk
paperback, 168 blz, € 18,95
De Arbeiderspers, ISBN 978 90 295 7837 0


Césanne Melis

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s