PPKonkjaar

Spel met identiteit

Kronkjaar. Zo heet de hoofdpersoon in de nieuwe, licht-absurdistische roman van Bennie Roeters, zijn vierde inmiddels. Zonder opgaaf van redenen is Kronkjaar – zonder voornaam, want die gebruikt toch niemand – door zijn ex-vrouw het huis uitgezet en sindsdien woont hij alleen en ziet hij zijn twee kinderen niet meer.

Even opvallend als zijn naam is zijn uiterlijk: een te groot hoofd dat wankelt op zijn lijf, zware wenkbrauwen, zwarte haren en een forse snor. Kronkjaar is een wat eigenaardige man. Hij werkt op de afdelingen Vergunningen van het Stadsdeelkantoor en geniet daar gezag, wat hem, als er lastige klanten zijn, soms verleidt tot gedachten als deze: ‘Trouwens, als ze onrecht wilden, konden ze het van Kronkjaar krijgen. Met genoegen! Voor een vergunningenverlener was dit namelijk een koud kunstje, de aanvraag afwijzen, en mocht men dan nog problemen hebben, volstond hij met een welgemeend: “Er is veel onrecht mevrouw, meer dan u lief is.”’

Op een dag belt zijn nieuwe buurvrouw Jeanne bij hem aan, om hem volkomen onverwacht mee te vragen op een reisje naar Kroatië. Het tripje verloopt vreemd; Jeanne papt aan met een andere Nederlander in het hotel; ze rijden een kras op hun auto en doen een valse aangifte bij de politie; een vluchtige ontmoeting met ene Denko maakt een diepe indruk op Kronkjaar, waarna een inbreker Kronkjaars kamer overhoop heeft gehaald en en zijn papieren heeft gestolen. Terug in Nederland gebeuren er nog meer vreemde dingen. Het lijkt erop dat iemand anders zich voor Kronkjaar uitgeeft, want hij krijgt de politie op zijn dak voor delicten – van diefstal tot vrouwenhandel – die hij niet heeft gepleegd.
Of toch wel?

Verwarring
In zijn met voelbaar plezier geschreven roman speelt Roeters een knap spel met identiteit en kenbaarheid. Gaandeweg het verhaal bekruipt de lezer een gevoel van ongemak. Is die Kronkjaar wel wie hij lijkt te zijn? Is hij het slachtoffer van een crimineel die zijn identiteit heeft aangenomen, of is Kronkjaar zelf ook niet helemaal zuiver op de graat? Subliem gedoseerd geeft Roeters brokjes informatie die zijn hoofdpersoon in een twijfelachtig, steeds schimmiger daglicht stellen en de suggestie wekken dat Kronkjaars ook nogal dubieuze daden misschien helemaal niet zo eenmalig zijn als hij doet voorkomen.

Zo ben je geneigd te denken ‘wat sneu’ als Kronkjaar van een afstandje naar zijn kinderen kijkt die hij niet meer mag zien van zijn ex. Terloops wordt duidelijk dat hij een straatverbod heeft gekregen: ‘Niemand had last van hem, hij stond daar maar, niet eens om te controleren, gewoon om te kijken, zonder verder plan. Hij had zelfs de straatlantaarns naast de garages onklaar gemaakt en moest daarvoor op zo’n garage klimmen, zodat niemand aanstoot aan hem hoefde te nemen. Op klaarlichte dag kwam hij niet, alleen als de duisternis was ingevallen deed hij het en dan nog niet eens elke dag. Maar de rechter, altijd een vrouw, was ‘niet onder de indruk’ geweest van zijn pleidooi en had hem zijn plekje afgenomen; de straatlantaarn was weer gerepareerd, er werden schijnwerpers op de garages gericht en er verschenen borden met buurtpreventie.’

De twijfel die Roeters subtiel zaait wordt steeds groter, evenals de verwarring – van Kronkjaar én de lezer. Roeters stuwt zijn intrigerende verhaal op naar een even bizar als raadselachtig slot.

Bennie Roeters, Kronkjaar
paperback, 376 blz, € 18,95
Anthos, ISBN 978 90 414 1674 2


Vivian de Gier is schrijver, journalist, redacteur en schrijfcoach. Onder de naam A•Quattro•Mani maakt ze met Marc Brester recensies, literaire interviews en (reis)reportages door heel Europa, in tekst én beeld. Ook schrijven ze korte verhalen, novellen en biografieën. Lees meer artikelen van haar hand.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s