Altijd maar identificeren

Afgelopen week las ik een kort interview met schrijver Tom McCarthy op de website van The Independent. McCarthy zegt een aantal rake dingen.

Allereerst over James Joyce:

Finnegans Wake isn’t the end of literature, as even Joyce liked to think, but rather the beginning: the source-code and very possibility of the book become manifest.’

Ik heb mij nooit voor langer dan twintig pagina’s aan de Wake gewaagd, maar ik kan me voorstellen dat het de blauwdruk is van een soort futuristische literatuurvorm waar we nog op aan het wachten zijn. Of je zou kunnen zeggen dat de taal van Finnegans Wake de komst van het internet aankondigt, in die zin dat de meest gelezen auteurs van deze tijd geen romanciers maar codeschrijvers zijn.

Maar goed. Waar het me vooral om gaat is de volgende opmerking van McCarthy. Als hem wordt gevraagd met welk fictief personage hij zich het meest identificeert, zegt hij:

‘I’ve never really understood writing in terms of identification with a character. The whole point about literature is that it undermines the very assumptions that would make such identification possible, and breaks our fantasies of psychological integrity against the rocks of language, the symbolic, events, media, violence, etc.’

Soms vrees ik dat de collectieve obsessie met de menselijkheid in literatuur (iets waar ik in mijn vorige column ook al op wees) het experiment in de weg staat. Neem een roman als 2666 van Roberto Bolaño: ik heb mij tijdens het lezen met geen van de personages geïdentificeerd, maar het boek zelf betekende een van mijn meest beklijvende leeservaringen. Dat kwam juist door de ontmenselijking van de personages, wat veel geloofwaardiger overkomt dan het weelderige emotionele leven van sommige karakters in sommige hedendaagse romans. Het een hoeft het ander natuurlijk niet uit te sluiten maar ik identificeer mij, at the end of the day, liever met romans dan met mensen.


Robin Kramer (1990) is schrijver en boekverkoper. Hij schreef voor verschillende literaire tijdschriften en platforms, waaronder De TitaanBoekbladDe Optimisthard//hoofd, Passionate Platform en The Daily IndieLees meer artikelen van zijn hand.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s