Het verhaal

Op 25 februari verschijnt De tambour-maître, de nieuwe verhalenbundel van Wim Daniëls. De verhalen gaan over bijzondere mensen die hun weg proberen te vinden in de wereld. Wij mogen alvast het laatste verhaal uit de bundel laten lezen:

HET VERHAAL

Eindelijk is het er dan: het verhaal waarop we zo lang gewacht hebben. Het verhaal dat we altijd wilden lezen, maar dat er nooit was. We wisten echter dat het er op een dag zou zijn. We hoopten het althans. Die dag is er nu. Je kunt het waarschijnlijk niet geloven dat het bijna zover is. Ik kan het zelf óók nauwelijks geloven. Er zijn beslist momenten geweest waarop je net als ik gewanhoopt hebt; momenten waarop je dacht dat het er niet meer van ging komen in de dagen die je nog restten. Zelfs als je jong bent, kun je die gedachte hebben gehad. Het ging er ook zo vaak over, op tv, op internet, op de radio, in kranten en weekbladen: wanneer komt het verhaal? Of: Hét Verhaal, met nadruk uitgesproken, met hoofdletters geschreven. Het was al zo lang beloofd. Ze hebben ons er al over verteld toen we klein waren. De juffrouw of de meester op de basisschool sprak er elke week wel een keer over. Op een dag zal het er zijn, was de boodschap steevast. En nu, zo meteen, over een paar uur is het zover. We kunnen het eindelijk lezen.

Dat het verhaal er nu pas is, ligt niet aan Jan Geurtjes uit Prinsenbeek. Jan Geurtjes is de man die het verhaal drie dagen geleden in zijn huis vond. Je kunt hem niet verwijten dat hij het niet eerder ontdekte. Hij wist werkelijk niet dat hij het verhaal in zijn bezit had. Hij vond het in de kast die op zijn slaapkamer stond. Het lag onder een map met verzekeringspapieren. Die papieren had hij die dag nodig omdat hij met zijn auto een kleine aanrijding had gehad waarvoor de verzekeringsmaatschappij ingeschakeld moest worden. Toen hij de verzekeringsmap pakte, zag hij het verhaal liggen. Hij was verbijsterd. Hij wist ook meteen dat het om Hét Verhaal ging. Iedereen zou dat hebben geweten. Het begon te gloeien meteen nadat Jan Geurtjes de verzekeringspapieren die erbovenop lagen, had weggenomen. Dat is ook precies wat altijd verteld is: dat het verhaal in onbedekte staat zou gloeien.
Jan Geurtjes wist werkelijk niet hoe het verhaal in zijn kast was beland. Het kon er pas een maand of drie hebben gelegen, want sinds ongeveer die periode lagen de verzekeringspapieren in de kast, zo heeft hij verteld. Nee, Jan Geurtjes valt werkelijk niets te verwijten. Iedereen had het verhaal thuis kunnen aantreffen terwijl het daar dan misschien al langere tijd had gelegen. Het verplaatste zich af en toe op onverklaarbare wijze. Dat is in ieder geval wat we vrijwel allemaal dachten. Daarom dat veel mensen elk jaar een grote voorjaarsschoonmaak hielden, waarbij ze het hele huis uitruimden, schoonmaakten en weer inruimden, in de hoop het verhaal ergens aan te treffen. Het was altijd vergeefs. Ook Jan Geurtjes heeft de voorbije jaren met regelmaat overal in zijn huis naar het verhaal gezocht, eveneens vergeefs. En nu vond hij het een paar dagen geleden dus bij toeval.
Toen hij erop stuitte, handelde hij geheel volgens de voorschriften die iedereen al jaren kende: trek handschoenen aan, stop het verhaal voorzichtig in een tas of doos en ga er direct mee naar de dichtstbijzijnde politiepost. Dat heeft Jan Geurtjes exact zo gedaan. Ook de dienstdoende agent die achter de balie zat toen Jan Geurtjes zich bij de politiepost meldde, wist direct wat hem te doen stond: bellen met de politiechef, die vervolgens contact opnam met de secretaris van de minister van Binnenlandse Zaken, waarna de minister zelf ogenblikkelijk op de hoogte werd gesteld. Zij zat op dat moment achter in haar dienstauto op weg naar een overleg met de burgemeesters in de regio Meppel. Uiteraard maakte ze onmiddellijk rechtsomkeert. Ze arriveerde weer op haar departement vrijwel gelijk met de speciale politie-eenheid in een gepantserde wagen die het verhaal kwam afleveren. Intussen waren de premier en de koning al op de hoogte gebracht en werd een persconferentie voorbereid. De rest heb je zelf allemaal meegekregen via de radio en de tv. En straks dus, vanaf zeven uur vanavond, is het verhaal voor iedereen beschikbaar. We kunnen het gaan lezen.

Het is een kort verhaal naar het schijnt. Dat zijn althans de geruchten. Veel korter waarschijnlijk dan we allemaal gedacht hebben. Maar de lengte doet er niet toe. Er is nooit gezegd dat het een lang verhaal zou zijn. En het gaat uiteindelijk om de inhoud.
Veel mensen hebben hun spullen al ingepakt omdat ze verwachten dat ze weg zullen gaan naar de plaats waarheen het verhaal hen zal sturen. Het is misschien wat voorbarig, want het is lang niet zeker dat het verhaal een oproep bevat om naar elders te vertrekken. Van de andere kant is het goed om op alles voorbereid te zijn. En wat ingepakt is, kan ook weer uitgepakt worden. De weersverwachting voor vanavond is in ieder geval gunstig. Regen wordt niet verwacht, er zal weinig wind staan en de temperatuur ligt rond de 12 graden. Als het verhaal noopt tot een vertrek, hoeft het weer geen belemmering te zijn. Er zijn ook mensen die gehamsterd hebben. Die rekenen juist niet op een vertrek, maar verwachten dat ze enkele dagen binnen moeten blijven. Dat zou ook kunnen. Dat er een verordening komt om het huis niet te verlaten totdat de gemoederen zijn bedaard.

De koning zal kort nadat het verhaal is vrijgegeven een toespraak houden op de radio en de tv. Hij kent het verhaal inmiddels, hij heeft het gelezen. Dat hij een toespraak houdt, is niet zonder betekenis. Het verhaal doet er blijkbaar toe; het heeft impact. Anders zou hij het volk niet toespreken. Of hij dat zal doen om tot kalmte te manen of om duiding aan het verhaal te geven, is onbekend. Er is nog niets uitgelekt over het verhaal. Slechts een selecte groep van mensen heeft het nu gelezen. Jan Geurtjes behoort niet tot die groep. Hij heeft het verhaal ongezien naar de politiepost gebracht. Zo stond het ook in de richtlijnen: ‘Wie het verhaal vindt, mag het niet gaan lezen.’ Jan Geurtjes heeft zich ook wat dat betreft keurig aan de regels gehouden. Hij kan er op termijn een koninklijke onderscheiding voor krijgen, verwacht ik. Als alles goed afloopt tenminste.

Uit voorzorg zijn de financiële beurzen de komende dagen gesloten. Het verhaal zou tot heftige reacties bij beleggers kunnen leiden. Er zou paniek kunnen uitbreken, waarvan dan vooral kleine beleggers de dupe worden. Dat heeft de regering willen voorkomen.
Verder zijn alle politieverloven ingetrokken en er staan bataljons militairen klaar om de straat op te gaan mocht dat nodig zijn. Maar er zijn op veel plaatsen ook feesttenten neergezet voor het geval de boodschap een boodschap is waarmee iedereen zich gelukkig kan prijzen, een vreugdevolle boodschap.
Het is moeilijk te voorspellen wat het verhaal ons zal brengen. Ik ben zelf hoopvol gestemd. Ik heb er vertrouwen in dat het verhaal de antwoorden geeft op de vele vragen die we allemaal al zo lang hebben. Mijn gevoel zegt dat het verhaal de oplossingen zal aanreiken die we zelf almaar niet konden bedenken of realiseren. Het verhaal komt net op tijd, denk ik. Het had niet veel langer moeten duren.
Ik moet vaak aan mijn moeder denken, die op haar drieëntachtigste zei dat ze niet verder wilde. Ze was nog gezond, helder van geest ook. Toch hoefde het voor haar niet meer. Ze heeft zich jaren tegen dat ellendige gevoel verzet. Ze is actief geweest om het tij te keren, maar het lukte haar niet. Ze voelde zich in een draaikolk zitten die haar steeds verder naar beneden zoog. Ze kon zich er niet uit bevrijden; ze had er de kracht niet voor. Het is jammer dat ze nu niet meemaakt dat het verhaal er dan toch eindelijk is. Zelf geloofde ze niet meer dat het ooit nog zou komen. Het is een verzinsel geweest, zei ze vaak. Ze proberen je zoet te houden, aan het lijntje te houden, koest te houden. Ze had er op een zeker moment geen enkel vertrouwen meer in. Ze heeft dat gelukkig nooit van de daken geschreeuwd. Alleen mijn vader wist het en via mijn vader heb ik het gehoord. Mijn vader en ik zijn er gelukkig wél altijd in blijven geloven. En nu wordt ons geduld beloond, net als jouw geduld. Het verhaal zal de redding voor ons allen zijn, denk ik. Een garantie heb ik daarvoor echter niet. Die kan ik dus ook niemand geven. Ik kan er evenmin voor bidden. Ik kan er slechts op hopen.


Wim Daniëls (1954) is schrijver van woordenboeken, boeken over taal, jongerenromans en informatieve boeken voor de jeugd. Hij was vijf jaar lang columnist bij Spijkers met Koppen en trad regelmatig op bij Pauw & Witteman. Bij Thomas Rap verschenen onder meer zijn columnbundel Spijkerbalsem, Mieters!, Blits! en De taal achterna.

Een gedachte over “Het verhaal

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s