Header column Robin

De veldslag van de fictie

Door: Robin Kramer

In een stuk op de website van Independent schrijft Terence Blacker over het veronderstelde snobisme in de bovenste laag van de literatuur, in het bijzonder tegenover speculatieve fictie, thrillers en fantasy. Daarbij haalt hij Kazuo Ishiguro aan, een wereldwijd gerespecteerde auteur die met The Buried Giant een roman over draken en feetjes schreef. Ishiguro: ‘Education’s task was to get pupils to abandon the fantasy that comes naturally to children and prepare them for the demands of the workforce.’

Daar komt nu weer verandering in. De boeken van Philip Pullman en J.K. Rowling hebben fantasy weer hip gemaakt en er zijn veel schrijvers – Neill Gaiman, David Mitchell – die experimenteren met sciencefiction of stripboeken. De nerd is een fenomeen geworden: bedrijven zoeken naar Steve Jobs-achtige denkertjes, de films van Pixar doorbreken met hun varianten op de oerversies van storytelling de barrières van leeftijd en daarmee vanzelfsprekend ook verschillende denkniveaus. Door de onontkoombare invloed van games gaan schrijvers op zoek naar hun inbreng in die tak van sport (het Letterenfonds heeft onlangs twee literaire games ondersteund en ik smeek al een poosje bij mijn broertje of ik niet iets voor zijn indiespelletje mag schrijven). Sprookjes mogen weer, de monsters blazen het stof van hun schouders en komen onder de bedden vandaan.

Maar Blacker zegt dat dit ten koste gaat van ‘humanity, character, nuance’, romans die flirten met de genrefictie ontbreekt het volgens hem aan de subtiliteiten van de menselijke psyche. Daarbij noemt hij Eggers’ The Circle en Faber’s The Book of Strange New Things als voorbeelden. Allereerst, als Blacker gelooft dat het The Book of Strange New Things ontbreekt aan menselijke nuances heeft hij het niet goed gelezen. En vooruit, The Circle was een beetje een talking heads-achtige preek in romanvorm, maar wel een preek die iets trachtte te zeggen over de tijd waarin wij leven, over de subtiliteiten van een collectieve psyche, waarom dan nog steeds die allesverslindende hang naar menselijkheid?

‘If some kind of cultural revolution is on its way,’ concludeert Blacker, ‘with realists being replaced by innocent, wide-eyed story-lovers in touch with the world of goblins and fairies, I know which side I am on. Fantasy may be good to read, but when it comes to decisions about the way we all live our lives, I would prefer to put my trust in those who think inside the box.’ In de veldslag die Blacker voor ogen heeft, sta ik aan de andere kant van de vallei, met onder mijn wapenuitrusting de oeuvres van Kafka en Borges, Auster en Bolaño. Het embleem dat ik zal dragen zal het embleem van de wide-eyed story-lovers zijn en het bericht dat mijn boodschapper brengt, zal luiden: ‘Literatuur zal altijd behoren tot degenen die de geesten wel kunnen zien.’


Robin Kramer (1990) is schrijver en redacteur. Hij schreef voor verschillende literaire tijdschriften en platforms, waaronder LiterDe TitaanBoekbladDe Optimisthard//hoofd en Passionate Platform. Lees meer artikelen van zijn hand.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s